Konya Bilim Merkezi İlimge

Yabancı El Sendromu(YES)

 Rümeysa Taşan
 3 dk  166

Yabancı El Sendromu (YES), genellikle sol el olmak üzere bir uzvun tamamen kontrolünün kaybedilmesiyle karakterize edilen; kolun rastgele kendi kendine hareket etmeye başladığı nadir görülen nörolojik bir hastalıktır. Bu durum aynı zamanda tıbbi olarak Uzaylı Uzuv Sendromu (ALS) ve Anarşik El olarak da adlandırılır. Genellikle bu sendroma, efsanevi film yapımcısı Stanley Kubrick'in 1964'te yönettiği, kahramanın Yabancı El Sendromu’ndan mustarip olduğu popüler İngiliz uzun metrajlı filmi Dr. Strangelove'dan ilham alınarak Dr. Strangelove Sendromu veya Strangelovian Hand adı da verilir.

Bu sinir sistemi hastalığı çoğunlukla yetişkinlerde, hem erkeklerde hem de kadınlarda görülür; çocuklarda ise vakalar nadiren rapor edilmiştir. Yabancı El Sendromu’nun tanımlayıcı özelliği olan sol kolun aniden hareket etmesi, sarsıcı uzuv hareketleri gibi epilepsidekilere benzer bir görünüm çizse de Yabancı El Sendromu’nda raftan bir nesneyi almak, masanın üzerine yerleştirilen şeyleri hareket ettirmek gibi hareketler oldukça koordinelidir. Bu nedenle, Yabancı El Sendromu’nun nedenlerini ve semptomlarını saptamak, durumun kesin teşhisini sağlamak ve hastadaki rahatsız edici semptomları gidermek için tıbbi tedaviye başvurmak gerekir.

Yabancı El Sendromu’nun başlıca nedeni, el ve bacaklardaki uzuvların kas hareketlerini kontrol ve koordine etmekten sorumlu olan beynin birincil motor korteks bölümlerinde meydana gelen hasardır. Kas aktivitesine ilişkin bu kontrol merkezi arızalandığında ayrı bir sinyal mekanizmasına sahip paralel bir dizi sinir, sol kolun hareketlerini devralır ve her durumda nasıl davranacağını etkiler.

Yabancı El Sendromu’nun ayırt edici özelliği sol kolun vücuttaki diğer uzuvlardan ve kaslardan bağımsız olarak kendi özgür iradesiyle hareket etmesidir. Hareketler istemsizdir ancak senkronizedir. Nöbet veya titremelerden farklı olarak tamamen başka bir kişi tarafından kontrol ediliyormuş gibi veya sanki kendine ait bir zihni varmış gibi görünür. Sol elin hareketleri herhangi bir merkezi bilişsel monitör olmadan gerçekleşir ve tamamen farkındalık eksikliğinin sonucudur.


Sol elin faaliyetleri yeni açılmış bir kapıyı veya pencereyi kapatmak, düzgün bir şekilde giyilen bir kravatı çıkarmak vb. gibi sağ kola yönelik zıt hareketleri içerir. Sol el de aniden havada süzülebilir, çok inatçı olabilir ve acı çekebilir. Sol uzuv, obsesif kompulsif bozuklukta olduğu gibi mantıksal bir neden olmaksızın tekrar tekrar uzanıp yerden bir nesneyi alabilir.

Genel olarak Yabancı El Sendromu’na atfedilen semptomlar şunları içerir:

• Çoğunlukla vücudun diğer kısımlarına ve kıyafetlere istemsizce dokunma

• Herhangi bir nesneyi istemsiz kavrama

• Nesneleri bırakmada zorluk

• Kolun sebepsiz yere havaya yükselmesi

• Psikolojik mücadeleler: İnsanların ellerini kendi elleri olarak tanımayı bırakmalarına en sık neden olan semptomdur.

Şu anda Yabancı El Sendromunun tedavisi mevcut değildir. Bununla birlikte hastalık ilaçlar ve davranışsal terapi yoluyla kontrol edilebilir. Sinir sistemi kaslarını kontrol eden ve uzuvların rastgele hareket etmesini engelleyen reçeteli ilaçlar hekim tarafından verilir. Yabancı El Sendromu için davranışsal terapi, her zaman koldaki bir nesneyi tutmak veya herhangi bir spontan hareketten kaçınmak için kolu uzun süre vücuda yakın tutmak gibi sol elin hareket etmesini önleyen aktiviteleri içerir. Bu tedavi prosedürleri, profesyonel danışmanlar, terapistler ve psikologlardan oluşan bir ekip tarafından tavsiye edildiğinde sol elin hareketinin kontrol altında tutulmasına ve hastadaki sendromun semptomlarının hafifletilmesine yardımcı olur.

#Sendrom #Yabancı El Sendromu #Kontrolsüz #Psikoloji
0
0
0
Kaynakça

Anderson, Alyssa. “What Is Alien Hand Syndrome?” WebMD. Erişim 14 Eylül 2023. https://www.webmd.com/brain/what-is-alien-hand-syndrome

Healthline. “Alien Hand Syndrome: Causes, Symptoms, Treatment”. 08 Ocak 2018. Erişim 14 Eylül 2023. https://www.healthline.com/health/alien-hand-syndrome

Netmeds. “Alien Hand Syndrome: Causes, Symptoms And Treatment”. Erişim 14 Eylül 2023. https://www.netmeds.com/health-library/post/alien-hand-syndrome-causes-symptoms-and-treatment



BENZER MAKALE
Matematik Öğrenme Güçlüğü: Diskalkuli

Matematik Öğrenme Güçlüğü: Diskalkuli

Matematiğin sevilmeme nedenleri arasında yer alan öğretmen, okul ve çevre gibi faktörlerin yanında başka...

Beş Faktörlü Kişilik Modeli

Beş Faktörlü Kişilik Modeli

Kişilik, toplumda bireyleri birbirinden ayıran ve faklı kılan özellikler bütünüdür. Kişilerde ve...

Gestalt Teorisi ve İlkeleri

Gestalt Teorisi ve İlkeleri

Gestalt teorisine göre; bütün, parçaların toplamından farklı bir anlam ifade eder ve birey, bütünü...

Müziği Neden Seviyoruz?

Müziği Neden Seviyoruz?

Müziği seviyoruz çünkü bizi iyi hissettiriyor. Peki, neden kendimizi iyi hissetmemizi sağlıyor? 2001...

Kompulsif Biriktirme Hastalığı: Dispozofobi

Kompulsif Biriktirme Hastalığı: Dispozofobi

Daha önce ‘belki ileride işe yarar’ düşüncesi ile eşyalarınızı atamadığınız oldu mu? Başkalarının...

Somatik Bellek

Somatik Bellek

Somatik bellek, vücudun motor hareketlerini ve fiziksel deneyimlerini hatırlama yeteneğidir.

Renkleri Tatmanın, Sayıları Duymanın Yolu: Sinestezi

Renkleri Tatmanın, Sayıları Duymanın Yolu: Sinestezi

Synesthesia” kelime kökleri itibariyle Yunanca syn (birlikte) ve aesthe-sis (algılamak) olan iki kelimenin birleşiminden...

Bir İkna ve Retorik Sanatı: Kırmızı Sazan Safsatası

Bir İkna ve Retorik Sanatı: Kırmızı Sazan Safsatası

Retorik, iletişim yoluyla ikna etme sanatlarından bir tanesidir. Motive etmek veya bilgilendirmek için insanların...

Abraham Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisi

Abraham Maslow’un İhtiyaçlar Hiyerarşisi

Psikolog Abraham Maslow, 20. yüzyılın en tesirli psikologlarından biri olarak kabul edilmiş ve 1943 yılında yayımladığı...

Bilinçli Rüya Görmek

Bilinçli Rüya Görmek

Lusid rüya, kişinin rüya gördüğünün farkında olduğu ve rüyayı yönetebildiği rüya...

ANASAYFA
RASTGELE
KATEGORİLER
POPÜLER
EN YENİLER