Konya Bilim Merkezi İlimge

Karantina ve Kara Veba

 Hatice Durak
 2 dk  183

Karantina, İtalyanca’da "kırk gün" anlamına gelen “quarantaine” kelimesinden gelmektedir. Kelimenin kökeni, Kara Ölüm vebası sırasında tüm gemilerin yolcu ve mürettebatının karaya çıkmadan önce izole edilmesi işlemine dayanmaktadır. Amerika’daki önemli bir sözlük yayıncısı olan Merriam-Webster isimli şirket yayınladığı sözlüklerde bu kelimeye “40 günlük bir süre, zorunlu bir tecrit durumu ve insanların hareketini engellemeyi amaçlayan bir kısıtlama” anlamlarını verir.


Kara Veba salgını 1300'lerin ortalarında Avrupa ve Asya'yı vuran, yıkıcı küresel bir veba salgınıydı. Veba, 1347'de Karadeniz'den 12 geminin Sicilya'nın Messina limanına yanaşmasıyla Avrupa'ya ulaşmıştı. Rıhtımda toplanan insanlar korkunç bir sürprizle karşılaştılar. Gemilerdeki denizcilerin çoğu ölmüştü ve hâlâ hayatta olanlar ağır hastaydı. Hastalar, kan ve irin sızan siyah çıbanlarla kaplıydı. Sicilyalı yetkililer derhal bu gemilerin limandan çıkmasını emretmişti, ancak artık çok geçti. Kara Veba olarak isimlendirilen bu salgın yaklaşık beş sene sürmüş ve Avrupa'da 20 milyondan fazla insanı, yani kıta nüfusunun neredeyse üçte birinin ölümüne sebep olmuştu.

“Ölüm gemileri” Messina limanına yanaşmadan önce bile birçok Avrupalı, Yakın ve Uzak Doğu'nun ticaret yollarında ölümcül bir yol açan Büyük Veba hakkında söylentiler duymuştu. Gerçekten de 1340'ların başında hastalık Çin'i, Hindistan'ı, İran'ı, Suriye'yi ve Mısır'ı vurmuştu.


Bugün tarihçiler, vebanın kemirgenlerin sırtlarında taşınan parazitler tarafından ticaret yolları aracılığıyla Avrasya'ya yayıldığı konusunda hemfikirdir. “Yersinia pestis” olarak isimlendirilen bu bakteri muhtemelen Çin'den Hazar Denizi'nin kuzeybatı kıyılarına oradan da 1346 baharında Kırım'da İtalyan tüccarlara ve Cenevizliler'e bulaşarak Sicilya kıyılarına kadar ulaşmıştır.

Kara Veba'nın bir hastadan diğerine nasıl bulaştığı tespit edilemediği için vebanın nasıl önleneceği veya tedavi edileceği bilinmiyordu. Doktorlar kan alma, kaynatma gibi karmaşık olmayan teknikleri uyguluyor; aromatik bitkileri yakmak, gül suyu veya sirke içinde banyo yapmak gibi şeylerden şifa umuyorlardı . Halk ise salgının dehşeti ile ne yapacağını bilemez durumdaydı.

Yıllar geçmesine rağmen veba bir türlü bitmemiş ve aynı yıkıcı tesirle tekrarlamıştır. Salgın hastalık için bir çare bulunamamış ancak en işe yarar tedbir karantina olmuştur. Karantinayı ciddiyetle uygulayan liman kenti Ragusa, kente gelen denizcileri hastalık taşımadıkları kesinleşene kadar tecritte tutmuş ve hastalığın yayılmasını yavaşlatmayı başarmışlardır.

#veba #avrupa #karantina #gemi #kırkgün
0
0
0
Kaynakça

Editors, History com. “Black Death”. HISTORY. Erişim 21 Ocak 2023. https://www.history.com/topics/middle-ages/black-death

“Quarantine”. Wikipedia, 17 Ocak 2023. https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Quarantine&oldid=1134266902

“The Black Death (Article) | Khan Academy”. Erişim 21 Ocak 2023. https://www.khanacademy.org/humanities/renaissance-reformation/late-gothic-italy/beginners-guide-late-gothic/a/the-black-death


BENZER MAKALE
Öğretmen Değil Rehber

Öğretmen Değil Rehber

Çoğu zaman kendisine atfedilen kutsallıkla birlikte anılan öğretmenlik mesleğinin de bir tarihsel süreci...

Pelerinin Altındaki Hançer: Sicarii Suikast Örgütü

Pelerinin Altındaki Hançer: Sicarii Suikast Örgütü

Sicarii olarak tanımlanan grup adını suikast faaliyetlerinde kullanılan hançerden almaktadır. Kısa ve kıvrımlı olan...

Birlik ve Konfederasyon Mücadelesi: Amerika iç Savaşı

Birlik ve Konfederasyon Mücadelesi: Amerika iç Savaşı

Amerikan İç Savaşı, ekonomileri tarıma dayalı olan ve köleleri iş gücü olarak kullanan Güney...

Son İsrail-Arap Savaşı: Yom-Kippur Muharebesi

Son İsrail-Arap Savaşı: Yom-Kippur Muharebesi

Suriye ve Mısır önderliğinde Arap Devletleri 1973 yılının 6 Ekim’ine denk gelen Ramazan ayının onuncu gününde,...

Vaat Edilmiş Topraklar Efsanesi ve Siyonizm

Vaat Edilmiş Topraklar Efsanesi ve Siyonizm

Vaat Edilmiş Topraklar (Arz-ı Mev’ud), Tanrı'nın Hz. İbrahim'e ve onun soyundan gelenlere verdiğine inanılan...

Naziler ve Siyonist Ortakları

Naziler ve Siyonist Ortakları

Hitler'e karşı savaş başladığında neredeyse tüm Yahudi örgütleri müttefiklerle güçlerini...

İsrail’i Kuran Terörist Örgütler: Haganah, Irgun ve Lehi

İsrail’i Kuran Terörist Örgütler: Haganah, Irgun ve Lehi

Ortadoğu'yu kan gölüne çeviren İsrail'in kuruluş süreci de katliamlarla doludur. İsrail'in...

Protestanlık Uğruna Bir Savaş: 30 Yıl Savaşı

Protestanlık Uğruna Bir Savaş: 30 Yıl Savaşı

30 yıl savaşları 1618-1648 yılları arasında Almanya merkezli gerçekleşen ama bütün Avrupa’yı içine...

Üç Kralın Savaşı: Vadisseyl Muharebesi

Üç Kralın Savaşı: Vadisseyl Muharebesi

1578 yılında Portekiz Kralı, Muhammed El Mütevekkil’e destek vermek amacıyla ordusuyla Fas’a çıkarma...

Şekerin Acı Tarihi

Şekerin Acı Tarihi

Günümüzde neredeyse her alanda kullandığımız bir ürün olan şeker, Hindistan'dan başlayarak...

ANASAYFA
RASTGELE
KATEGORİLER
POPÜLER
EN YENİLER